Freelancer vergi öder mi, şirket kurmak zorunda mı?
Kısa cevap: kazanç varsa vergi vardır, ama herkesin mükellefiyet açtırması gerekmez. Ayrım "süreklilik"te.
Süreklilik ölçütü
Vergi hukukunda belirleyici olan, faaliyetin devamlı mı yoksa arızi mi olduğudur. Yılda bir iki kez, tesadüfen yapılan bir iş arızi sayılabilir. Düzenli müşteri alıyor, iş arıyor, sürekli teslim yapıyorsanız bu devamlı bir faaliyettir ve mükellefiyet tesis ettirilmesi gerekir. Tek bir işten yüksek kazanç elde etmek de, süreklilik belirtisi varsa faaliyeti arızi olmaktan çıkarabilir.
Arızi kazançta istisna
Arızi olarak yapılan serbest meslek faaliyetlerinden doğan kazançlar için Gelir Vergisi Kanunu'nun 82. maddesinde istisna vardır. Bu tutar 2026 yılı gelirleri için 350.000 TL'dir. Arızi kazanç bu tutarı aşarsa aşan kısım beyan edilir. Ancak bu istisna, devamlı yapılan bir faaliyet için kullanılamaz.
Telif kazancı istisnası
Eser sahiplerinin, kanunda sayılan eserlerini değerlendirmek suretiyle elde ettikleri kazançlar için ayrı bir istisna vardır. Yıllık net kazanç, tarifenin dördüncü gelir dilimindeki tutarı, yani 2026 için 5.300.000 TL'yi aşmıyorsa beyanname verilmez; bu kapsamdaki ödemelerden yapılan %17 stopaj nihai vergi olur. Her yazılım veya tasarım işi bu kapsama girmez, eser niteliği ayrıca değerlendirilir.
Sosyal içerik üreticiliği
YouTube, Instagram, TikTok gibi platformlardan kazanç elde edenler için ayrı bir sistem uygulanır. Şartlar sağlanırsa mükellefiyet açmadan, banka stopajıyla vergilendirme mümkündür. Ayrıntılar YouTube gelir vergisi sayfasında.
Mükellefiyet açarsam ne olur?
Şahıs şirketi açtığınızda Bağ-Kur primi ödemeye başlar, belge düzenler, yıl içinde geçici vergi verir ve mart ayında yıllık beyanname verirsiniz. Bu düzenin aylık maliyetini şahıs şirketi maliyeti, yıllık vergi yükünü gelir vergisi hesaplama aracıyla görebilirsiniz. 29 yaşını doldurmamış ve ilk defa mükellef olacaksanız genç girişimci istisnası ciddi avantaj sağlar.
Üç örnek: hangisi sizsiniz?
Ayşe, üniversite öğrencisi. Yılda iki kez tanıdığı bir şirkete logo tasarlıyor. İş aramıyor, portföyü yok, müşterisi kendiliğinden geliyor. Bu arızi bir faaliyettir. Mükellefiyet açması gerekmez; şirket ödeme yaparken %20 stopaj keser. Yıllık arızi kazancı istisna tutarını aşmıyorsa beyanname de vermez.
Mehmet, maaşlı yazılımcı. Mesai dışında her ay iki üç yurt dışı müşteriye Upwork üzerinden iş yapıyor ve platformda profili sürekli açık. Maaşlı olması bu işi arızi yapmaz; düzenli iş aldığı için mükellefiyet açması gerekir. Maaşı işyerinde SGK'lı olduğu için Bağ-Kur primi genellikle ödemez; yine de bunu SGK'dan teyit etmesi gerekir. Yurt dışı müşterilere yazılım hizmeti verdiği için hizmet ihracatı indirimi vergisini sıfırlayabilir.
Zeynep, tam zamanlı çevirmen. Bütün geliri freelance işlerden geliyor, Türkiye'deki ajanslara ve yayınevlerine çalışıyor. Şahıs şirketi açması gerekir. Ajanslar her ödemede %20 stopaj keser; Zeynep yıl sonunda beyanname verir ve kesilen stopajları hesaplanan vergiden düşer. Çoğu zaman fazla ödediği vergiyi geri alır. Örnek hesap için yıllık beyanname adım adım yazısına bakın.
Mükellefiyet nasıl açılır?
- Mali müşavir seçin. Serbest meslek erbabı defter tutmak zorundadır ve bunu çoğu kişi bir müşavirle yapar. Müşavir, işe başlama işlemlerini de sizin adınıza yürütebilir.
- İşe başlama bildirimi. Bağlı olduğunuz vergi dairesine işe başlama bildirimi verilir; bu işlem İnternet Vergi Dairesi üzerinden de başlatılabilir. Faaliyet adresi (ev adresi olabilir) ve faaliyet türünüz bildirilir.
- Yoklama. Vergi dairesi adresinizi kontrol eder. Ardından vergi levhanız oluşur.
- Bağ-Kur. Vergi kaydınız açılınca Bağ-Kur (4/b) kaydınız da kendiliğinden başlar. Başka bir işyerinde SGK'lıysanız durumunuz farklıdır; Bağ-Kur primi yazısında anlattık.
- e-Serbest meslek makbuzu. Belgelerinizi elektronik olarak düzenlemek için başvurursunuz. Adımlar: e-SMM nasıl kesilir.
Aylık maliyet ne kadar?
Mükellefiyetin sabit maliyeti kazançtan bağımsızdır. En büyük kalem Bağ-Kur primidir: 2026 yılında en düşük prim, zamanında ödeyenler için aylık yaklaşık 10.156,73 TL. Buna mali müşavir ücreti ve e-belge maliyeti eklenir. Kazancınız düşükken bu sabit maliyet orantısız ağır gelebilir. Kendi rakamlarınızla görmek için şahıs şirketi maliyeti aracını kullanın.
Kayıt dışı kalırsam?
Banka hareketleri, platform ödemeleri ve müşterilerin gider kayıtları üzerinden tespit mümkündür. Sonradan tespit edilen kazançlarda vergi aslının yanında gecikme faizi ve vergi ziyaı cezası gündeme gelir. Düzenli iş almaya başladığınızda mükellefiyeti geciktirmemek daha ucuz olur.
Sık sorulan sorular
Arızi iş için kime ne belge verilir?
Mükellefiyetiniz yoksa makbuz kesemezsiniz. Ödemeyi yapan şirket, gider pusulası düzenleyip stopajı keser ve vergi dairesine öder.
Sadece yurt dışındaki müşterilere çalışıyorum, Türkiye'de vergi öder miyim?
Türkiye'de yerleşikseniz dünya genelindeki kazancınız Türkiye'de vergilendirilir. Ama yazılım, tasarım gibi kanunda sayılan hizmetlerde kazancın tamamı indirilebilir. Ayrıntılar: yurt dışından gelen para.
Mükellefiyeti açtıktan sonra iş gelmezse ne olur?
Kazanç olmasa da Bağ-Kur primi ve beyanname yükümlülüğü devam eder. Uzun süre iş beklemiyorsanız mükellefiyeti kapatmak (işi bırakma) daha ucuz olabilir; bunu müşavirinizle değerlendirin.
Hangi ay açmalıyım?
Düzenli iş almaya başladığınız anda. Yıl başına bekletmek, o arada yaptığınız işleri kayıt dışı bırakır. Genç girişimci istisnasının süresi işe başladığınız yıla göre hesaplandığı için, bu istisnayı kullanacaksanız müşavirinizle zamanlamayı konuşun.
Bunlar da işinize yarayabilir
- Serbest meslek makbuzu hesaplama
- Gelir vergisi hesaplama 2026
- Genç girişimci istisnası 2026
- Şahıs şirketi mi limited mi?
- KDV hesaplama
- Yurt dışına hizmet: %100 vergi indirimi
- 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu (GİB)
- Gelir Vergisi Kanunu güncel metni (mevzuat.gov.tr)
- 2026 gelir vergisi tarifesi (GİB)
2026 yılı mevzuatına göre hazırlanmıştır. Son güncelleme: Ekim 2026.